Ostrołęka, 11 Listopada 45 (d. Waryńskiego) - dawna siedziba PUBP (1945 - 1949)

POWIATOWY URZĄD BEZPIECZEŃSTWA PUBLICZNEGO W OSTROŁĘCE, NIEISTNIEJĄCA KAMIENICA PRZY UL. 11 LISTOPADA 45

Powiatowy Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w Ostrołęce jako samodzielna placówka komunistycznej policji politycznej funkcjonował od wiosny (co najmniej od kwietnia) 1945 r. Jednak początki „bezpieki” w powiecie ostrołęckim sięgają schyłku 1944 r., gdy w gminie Czerwin zawiązano strukturę Resortu Bezpieczeństwa Publicznego Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego (RBP PKWN). Miało to związek z zastygnięciem - na prawie 5 miesięcy - na Narwi działań wojennych między Niemcami a Armią Czerwoną po zdobyciu Ostrołęki 6 września 1944 r. przez Sowietów. Wówczas nowy okupant wysiedlił ludność polską ze strefy przyfrontowej do gmin położonych w południowo-wschodnim zakątku powiatu ostrołęckiego. Dopiero w drugiej połowie stycznia 1945 r. po zwycięskiej ofensywie rozwijającej się w kierunku Prus Wschodnich, reszta powiatu ostrołęckiego położonego za Narwią przeszła w ręce sowieckie. Proces kompletowania kadry ostrołęckiego „resortu” w zrujnowanym mieście zaczął się już w drugiej połowie lutego 1945 r., z chwilą przeniesienia z prowincji do Ostrołęki powiatowych organów władz administracyjnych, MO i „bezpieki”. Przesunięcie linii frontu w styczniu 1945 r., dalej na zachód, wytworzyło - po ustaniu działań wojennych - strefę, w której z trudem krzepły prowincjonalne struktury Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego (MBP) .

Początkowo siedziba ostrołęckiego PUBP mieściła się na drugim piętrze(w roku 1946 PUBP zajęło cały budynek, gdyż KP MO przeprowadziła się do budynku na ul. Kościuszki 32) w nieistniejącej (wyburzonej w połowie lat 70. XX w.) już dzisiaj kamienicy rodziny Ostaszewskich przy ulicy 11 Listopada 45 (obecne stoi w tym miejscu wieżowiec na skrzyżowaniu ulic Bogusławskiego i 11 Listopada), a w 1949 r. została przeniesiona do wzniesionego przez okupanta niemieckiego budynku z nowym aresztem przy ulicy Kościuszki 32 (obecnie mieści się w nim Komenda Miejska Policji). Z kolei więzienie, w którym osadzano niepodległościowców mieściło się w gmachach wzniesionych przez Rosjan w 1903 r. przy ulicy Kościuszki 35 (dzisiejszy Areszt Śledczy przy ulicy Traugutta 19).

Galeria: