Stefan Zbrożyna (1892—1971) „Ambroży”, „Bis”, „Wawrzyniec”, działacz PPS-WRN, zastępca Delegata Rządu na m. st. Warszawę.

Stefan Zbrożyna, ps. „Ambroży”, „Bis”, „Wawrzyniec”, ur. 22 VIII 1892 r. w Janiszewie, pow. radomski, s. Antoniego i Stanisławy z d. Stankiewicz. Delegat Dzielnicy Warszawa – Północ, zastępca Delegata Rządu na m.st. Warszawę (terenowa struktura Delegatury Rządu na Kraj), uczestnik Powstania Warszawskiego. Przed 1939 r. należał do PPS Frakcji Rewolucyjnej (współpracował w tym czasie z Mieczysławem Niedziałkowskim i Kazimierzem Pużakiem). W okresie okupacji niemieckiej był członkiem Polskiej Partii Socjalistycznej – Wolność Równość Niepodległość (PPS-WRN). Po 1945 r. działacz Polskiej Partii Socjalno-Demokratycznej (PPSD). Dwukrotnie aresztowany i więziony przez komunistyczne służby bezpieczeństwa publicznego.

W 1911 r. ukończył szkołę w Radomiu. W latach 1911-1913 udzielał korepetycji, a od 1913 r. studiował w Wyższej Szkole Handlowej w Warszawie, którą ukończył w 1916 r. W latach 1916-1918 S. Zbrożyna pełnił funkcję sekretarza okręgowego Rady Opiekuńczej we Włocławku. W 1918 r. wstąpił do Polskiej Partii Socjalistycznej (PPS). Do 1919 r. pełnił funkcję sekretarza komisji sejmikowej statystycznej we Włocławku na okręg kujawski. Przez krótki okres zajmował również stanowisko naczelnika Wydziału Podatkowego w Zarządzie Miejskim we Włocławku. W latach 1919-1926 pełnił funkcję członka Zarządu Miejskiego we Włocławku na stanowisku ławnika. W lipcu 1926 r. został wybrany przez Radę Miejską na prezydenta Płocka i pełnił tę funkcję do 1929 r. W roku 1929 wybrany został na Członka Zarządu i ponownie objął stanowisko ławnika miasta Płocka. Od września 1929 r. do października 1939 r. pracował w Zarządzie Związku Miast Polskich na stanowisku kierownika Wydziału Polityki Komunalnej. Od 1930 r. był aktywnym działaczem Warszawskiej Spółdzielni Mieszkaniowej (WSM). W latach 1935-1939 r. S. Zbrożyna pełnił obowiązki zastępcy dyrektora Biura Zarządu Miast Polskich. W okresie okupacji należał do PPS-WRN, gdzie ściśle współpracował z Bolesławem Dratwą i Tadeuszem Szturm de Sztremem. Podczas obrony Warszawy we wrześniu 1939 r. powołany został przez Stefana Starzyńskiego na stanowisko Delegata Dzielnicy Warszawa – Północ. Po kapitulacji Warszawy objął funkcję kierownika sekcji kart żywności w Miejskim Zakładzie Aprowizacyjnym. W 1943 r. z ramienia PPS-WRN został zastępcą Delegata Rządu RP na Warszawę. S. Zbrożyna był uczestnikiem Powstania Warszawskiego, pod koniec października 1944 r. wyszedł z miasta z ludnością cywilną do obozu Durchgangslager 121 w Pruszkowie. Wywieziony został przez Niemców do wsi pod Jędrzejowem, gdzie przebywał do kwietnia 1945 r. Wiosną 1945 r. powrócił do Warszawy i rozpoczął pracę w Społecznym Przedsiębiorstwie Budowlanym (SPB) jako stały członek Komisji Rewizyjnej. Odnowił również kontakty ze Szturm de Sztremem. Od sierpnia 1945 r. S. Zbrożyna pracował w Zarządzie Miejskim m.st. Warszawy na stanowisku referenta planowania ekonomicznego. Na prośbę Antoniego Zdanowskiego „Bisa” podpisał deklarację powołania Polskiej Partii Socjalno-Demokratycznej (PPSD), która miała stanowić kontynuację przedwojennej PPS i WRN. S. Zbrożyna został aresztowany 31 X 1945 r. Przebywał w areszcie śledczym Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego (WUBP) w Warszawie przy ul. Strzeleckiej 8. W toku prowadzonego śledztwa celowo przekręcał nazwiska, m.in. zapytany o nadawcę kartki doręczonej mu przez posłaną do niego kobietę z podpisem F.M. podał, iż jest to Feliks Męciński. Po powrocie do celi wyjaśniał współtowarzyszom, że osoba ta już dawnie nie żyje, a autorem kartki był Feliks Misiorowski. S. Zbrożynę zwolniono z więzienia w grudniu 1945 r.

Kontynuował pracę w Zarządzie Miejskim m.st. Warszawy. W lutym 1946 r. powierzono mu zorganizowanie Wydziału Gospodarki Gruntami. Od 1 VI 1947 r. objął stanowisko naczelnika wydziału. W kwietniu 1947 r. S. Zbrożyna został mianowany przez ministra Edwarda Osóbkę-Morawskiego na Dyrektora Departamentu Samorządowego w Ministerstwie Administracji Publicznej. S. Zbrożyna został ponownie aresztowany 25 VI 1947 r. za przynależność do PPS-WRN i osadzony w więzieniu mokotowskim. 18 XII 1948 r. Wojskowy Sąd Rejonowy w Warszawie skazał S. Zbrożynę na karę sześciu lat więzienia, z utratą praw obywatelskich i honorowych na okres trzech lat oraz przepadkiem całego mienia na rzecz Skarbu Państwa. Początkowo przebywał w kilkudziesięcioosobowej celi ogólnej na Mokotowie, m.in. z Pużakiem. W czerwcu 1949 r., po uprawomocnieniu się wyroku, S. Zbrożynę przekazano do Centralnego Więzienia w Rawiczu, w którym przebywał do 25 VI 1950 r. W wyniku amnestii S. Zbrożyna został zwolniony z więzienia po trzech latach. W kolejnych latach pozostawał pod obserwacją komunistycznych służb bezpieczeństwa publicznego. S. Zbrożyna zmarł 3 XII 1971 r. w Warszawie. Pochowany został na cmentarzu wojskowym na Powązkach.